
Xafiiska Hantidhowrka Guud ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ayaa sheegay in dhowrista madaxbannaanida hay'adda ay tahay mid ka mid ah mabaadi'da dastuuriga ah ee dhammaan hay'adaha dowladda ay waajib u leeyihiin inay ilaaliyaan, iyadoo xafiisku uu sheegay in tallaabooyinka lagu adkeeyay nidaamka ay muhiim u yihiin gudashada waajibaadka dastuuriga ah.
Muhiimadda Madaxbannaanida iyo Waajibaadka Dastuuriga ah
Xafiiska Hantidhowrka Guud ayaa sheegay in madaxbannaanida hay'adda ay muhiim u tahay in si madax-bannaan loo guto waajibaadka dastuuriga ah, isla markaana shaqooyinka loo igmaday la fuliyo si hufan. Waajibaadka iyo shaqooyinka hay'adda waxaa faahfaahinaya Sharciga Maareynta Maaliyadda Guud, Sharci Lr. 17 ee 2019, iyo Sharciga Hantidhowrka Guud, Sharci Lr. 14 ee 2023.
Xafiiska Hantidhowrka Guud ayaa ah hay'adda ugu sarreysa ee u xilsaaran hantidhowrista, diiwaangelinta iyo ilaalinta hantida guud iyo macaamilada maaliyadeed ee dowladda. Sidoo kale, wuxuu door ku leeyahay hubinta fulinta maareynta kheyradka guud iyo dhowrista shuruucda maaliyadda iyo miisaaniyadda dowladda.
Nidaamka Dastuuriga ah ee Xafiiska
Sida ku cad Qodobka 63aad (2) ee Xeer-nidaamiyaha Sharciga Nidaamka Xukuumadda, Xeer Lr. 174 ee 15/02/2025, guddiyada iyo xafiisyada madax-bannaan ee dastuuriga ah loo nidaamiyo si waafaqsan mabaadi'da dastuuriga ah iyo qodobbo kale oo khuseeya.
Xafiiska ayaa intaas ku daray in Guddiga Qaranka ee Shaqaalaha Rayidka Dowladda uu si buuxda u dhowro madax-bannaanida dastuuriga ah ee Xafiiska Hantidhowrka Guud, isla markaana tallaabo kasta oo ku saabsan magacaabista, ka qaadista ama go'aannada kale ee shaqaalaha Xafiiska loo maro habraacyada dastuurka iyo shuruucda dalka.
Ilaalinta Madaxbannaanida iyo La Xisaabtanka
Xafiiska Hantidhowrka Guud wuxuu carrabka ku adkeeyay in ilaalinta madaxbannaanidiisu ay muhiim u tahay gudashada waajibaadkiisa ku aaddan la xisaabtanka, daahfurnaanta iyo ilaalinta hantida guud. Tani waxay muujinaysa in xafiisku uu diiradda saarayaa nidaamka la xisaabtanka iyo daah-furnaanta hantida guud.
Dhowrista madaxbannaanida hay'adda waxay ka dhigan tahay in dhammaan hay'adaha dowladda ay ilaaliyaan mabaadi'da dastuuriga ah, iyadoo xafiisku uu sheegay in tallaabooyinka lagu adkeeyay nidaamka ay muhiim u yihiin gudashada waajibaadka dastuuriga ah.
The General Property Office of the Federal Republic of Somalia has issued a statement underscoring that safeguarding the office's constitutional independence is a core principle that all government bodies must uphold, as outlined in its official communications.
Mandate and Legal Framework
The General Property Office is the highest authority responsible for managing, registering, and protecting the state's general property and financial transactions. Its duties are detailed in the General Financial Management Act, Law No. 17 of 2019, and the General Property Act, Law No. 14 of 2023.
The office plays a key role in verifying the implementation of general asset management and ensuring compliance with financial laws and the national budget, as stated in its public statement.
Constitutional Safeguards and Oversight
According to Article 63(2) of the Government System Law, Law No. 174 of 15/02/2025, independent commissions and offices must be organised in line with constitutional principles and related provisions.
The National Staff Commission for Civil Servants fully safeguards the constitutional independence of the General Property Office, ensuring that every appointment, dismissal, or decision concerning its staff follows the country's constitution and legal framework.
Importance of Independence for Accountability
The office stressed that protecting its independence is essential to fulfilling its obligations regarding accountability, transparency, and the protection of general state assets.
Without constitutional independence, the office cannot carry out its statutory duties independently or efficiently, which would undermine public trust and the integrity of national financial management.
Ilaha iyo xuquuqda sawirka
Sawir: Goobjoog Xigasho



